“çok güzel”…

Iedereen die langer dan 4 dagen in Turkije geweest is, zal deze woorden wel kennen. ALLES is er “çok güzel“. Ik heb dit land altijd een warm hart toegedragen & liet geen enkele kans onbenut om Jef uitgebreid te verhalen over mijn herinneringen en ervaringen van vorige reizen: eindeloos rondslenteren in Istanbul, de ongelofelijke gastvrijheid bij het liften & de verrassende keuken (“zoals Grieks, maar dan béter”), de prachtige Egeïsche kustlijn, het mythische Olympos-vuur…

Na de stakinghistorie op Ikaria wilden we dan ook geen risico’s nemen: de ferry naar Chios kwam aan rond 6u ’s ochtends & om 4u in de namiddag stonden wij alweer op de kade. We  hadden net genoeg tijd om naast de restanten van een 19de-eeuwse leprakliniek enkele uren slaap in te halen en semi-uitgerust de charmante oude binnenstad te verkennen. Het was hier dat we voor het eerst echt geconfronteerd werden met de vluchtelingencrisis. De tentenkampen rond Athene hadden nog veraf geleken & relatief ‘gerieflijk’, maar op Chios was de sfeer duidelijk gespannen. Vanop de oude stadsomwalling keken we verbijsterd toe hoe er beneden plots stenen rondvlogen en stokslagen uitgedeeld werden; wie er wie in het vizier had zullen we nooit weten. De 8 kilometer brede zeestrook die hier Europa van Turkije scheidt, heeft waarschijnlijk al honderden doden op zijn naam, maar voor ons was de klus snel geklaard: met een catamaran stonden  we in 20 minuten aan de overkant. De grenspolitie leek even verveeld met die 2 vreemdelingen & hun overbeladen fietsen, maar een uur later stonden we eindelijk in het beloofde land. Eerste missie: eten zoeken!

En die missie zou zowat de rode draad vormen voor de komende 3 maanden. De Turkse keuken is zo simpel, maar zo heerlijk & zeker aan de Egeïsche kant zeer vegetariër-vriendelijk; de mensen zijn verschrikkelijk gastvrij en laten hun gasten nooit gaan zonder -minstens- een theetje aan te bieden. En zo zijn we talloze keren onthaald geweest als koningen. Toen we 2 weken geleden de grens met Georgië bereikten, droegen we de gevolgen van die Turkse gastvrijheid nog steeds met ons mee in de extra kilo’s die we tijdens onze winterpauze zonder bezwaar naar binnen speelden, in de vorm van börek, çiğ köfte, baklava, tahin-pekmez, gözleme, enzoverder enzovoorts… de lijst is eindeloos.

DSC00925
Afscheid namen van Olcay en Seyma; hier vertrek je nooit met lege handen.

Gelukkig zijn veel Turken even grote bourgondiërs als wij. Bijgevolg wisselden we verschillende recepten uit & kookten we vaak samen, al konden onze keukenprestaties meestal niet tippen aan de lekkernijen die onze gastheren en -vrouwen vaak spontaan uit hun mouw wisten te toveren.
Het klikte bijzonder goed met een koppel in Izmir, Olcay & Seyma, die ons het recept & ontstaans-verhaal van çiğ köfte uit de doeken deden.

C köfte (letterlijk ‘rauwe vleesballetjes’) is een gerecht uit Oost-Turkije dat in fastfoodversie erg geliefd is. In elke Turkse stad zal je de kleine stalletjes tegenkomen waar je durums kan uithalen, liefst met een koude ayran erbij. Tegenwoordig wordt commerciële çiğ köfte omwille van hygiënewetgeving uitsluitend veganistisch bereid, waardoor het voor ons het ‘gezonde’ alternatief bij uitstek vormde voor de vettige kaasböreks die ons ’s middags vaak verleidden. Ik heb me altijd afgevraagd waarom deze lekkernij bij de Belgische vegetariërs nooit zo is doorgebroken als de populaire döner kebap van onze vleesbroeders, maar daar lijkt stilaan verandering in te komen (zie deze site, waar je tevens het recept kan vinden). Soite, tegenwoordig dus geen rauw vlees meer,  wel een soort van raw food waarbij het ‘koken’ vervangen wordt door lang & hard kneden.
Volgens de legende werd çiğ köfte ontdekt ten tijde van Koning Nemrut, een Bijbelse figuur die regeerde over een groot rijk in het zuidoosten van Turkije. Op een gegeven moment kwam een profeet aan in de stad, die zich op korte tijd op handen gedragen zag door de bevolking. De koning geraakte verontrust over deze profetaire populariteit & riep één van zijn raadgevers bij zich in de hoop de profeet uit zijn land te kunnen verdrijven. Er was maar één manier, zo voorspelde de raadsman, namelijk door een groot vuur te maken: alleen het grootst mogelijke vuur in de geschiedenis van Nemruts rijk zou hem kunnen vernietigen. Hierop liet de koning doorheen zijn rijk het bevel verspreiden dat niemand nog een vuur mocht maken: iedereen werd verplicht zijn brandhout aan het hof te schenken. Een jager die net toen terugkeerde naar zijn hut, kwam thuis met een prachtige buit & zijn vrouw die al dit vlees niet wilde laten bederven, ging naarstig op zoek naar een manier om het te kunnen bereiden zonder vuur. Met allerlei kruiden & specerijen vermaalde ze het vlees en kneedde het tot een vaste massa waarvan ze kleine balletjes kneep met haar handen, de typische bootvormpjes die je nog steeds zal herkennen in moderne çiğköftezaken. Omwille van het langdurige kneedwerk, wordt çiğ köfte bereiden vandaag overigens beschouwd als een mannenzaak, ik weet dan ook niet in hoeverre de Turken zich kunnen vinden in deze mythe.

IMG00004
Liften van Mordogan naar Istanbul & terug via Canakkale: veel sneeuw en bitter koud, maar steeds in goed gezelschap.

Turkije zou tevens het land zijn van vele bezoekjes: Belgische gasten die ons kwamen opzoeken & wij die Turkse vrienden opzochten. Het was een wederzijdse afwisseling van weerzien en afscheid nemen die ons tegen februari een beetje begon tegen te steken (sinds oktober was er om de 3 weken wel iemand die ons ergens verwachtte), maar tegelijkertijd was deze overvloed aan visites een voorspelbaar gevolg van onze route: alle landen na Turkije zouden ofwel erg ver & duur zijn om te geraken, ofwel ingewikkelde visumaanvragen met zich meebrengen. Dus lieten we onszelf meedrijven op de gezellige stroom van mama’s, papa’s en vrienden die ons kwamen opzoeken en genoten we dubbel en dik van de warme, droge hotelkamerbedden die hiermee gepaard gingen. Het milde klimaat dat we ons bij de Middellandse zee ingebeeld hadden, bleek zich immers te beperken tot het stukje kust dat we pas eind februari zouden bereiken.

En ten slotte was Turkije het land waar Jef & ik de kans vonden om een pauze in te lassen en elk op ons eigen manier onszelf voor te bereiden op een nieuw seizoen ‘onderweg’. Voor mij betekende dat in de eerste plaats even settelen en vooral niet fietsen, terwijl Jef maar al te graag eens op zijn eentje wilde reizen. Zodus zocht en vond ik een vrijwilligersplek, een dierenasiel in de buurt van Antalya, en deed Jef de 600 km tussen Bodrum en diezelfde stad met de fiets.

De twee weken separatie deden deugd, op verschillende vlakken, maar vooral de extase die ik voelde tijdens het korte stukje fietsen tussen Karaöz (waar het asiel gelegen was) en Antalya stad leverde het bewijs dat ik mijn stalen ros nog niet beu was. Naderhand hebben we desondanks toch vooral met de bus gereisd, ditmaal omwille van tijdsdruk: ons Turks visum van 90 dagen naderde zijn einde & er was nog zoveel te zien.. Met nog twee weken overschot was de keuze snel gemaakt: Kapadokya.

P_20170305_175947_PN

Deze keer was het niet alleen mijn herinnering aan deze plek die ons naar Urgup dreef, maar vooral het feit dat Jef tijdens zijn tocht in contact was gekomen met een koppel Fransen die hier mensen kenden. Blijkbaar was het een onderlinge gewoonte dat deze vrienden reizigers naar mekaar doorstuurden & zo kwamen we terecht op de ranch van Nico en Hélène. Zijzelf waren echter niet thuis (ze waren net op vakantie in Antalya, of all places) maar Ahmed & Raphaelle, die de zorg voor de paarden op hun namen, ontvingen ons met open armen. We kregen een eigen grotkamer toegewezen en een kennismakingstoer rond de boerderij: 4 honden, kippen, hanen, geitjes & een stuk of dertig paarden waarmee ze in de zomer trektochten organiseerden voor geoefende ruiters.  De geiten stonden allemaal op het punt te bevallen, wat bij de één al wat moeizamer ging als bij de ander. Dat de doodgeborenen zonder scrupules aan de honden gegeven werden, was voor ons even schrikken maar dit soort nuchterheid is vanzelfsprekend in een klimaat dat weinig ruimte laat voor romantiek. Zulk een schril contrast met de feeërieke panorama’s rondom ons!

In deze ongelofelijke setting maakten we dingen mee die we nooit zullen vergeten: voor het eerst op een paard klauteren.. en er later af gegooid worden (gelukkig zonder veel kwaad); met een jeep naar de meest afgelegen plekken gevoerd worden om er verlaten ondergrondse dorpen te verkennen; verrast worden met een chocolade verjaardagscake & enthousiaste Ahmed die tot 3 dagen na datum “HAPPY’DE BIRTHDAY!!!” bleef roepen; verbaasd toekijken hoe snel een klein geitje autonoom rondhuppelt, tot blijkt dat de mama zich niet laat zogen en we haar moesten melken zodat we met de papfles konden ingrijpen…

Tot vandaag kunnen we er zelf niet bij hoeveel chance we gehad hebben om op deze plek, bij deze lieve mensen terecht te zijn gekomen. Helaas valt een Turks visum in de huidige politieke situatie echt niet te verlengen & dus zagen we ons genoodzaakt om na 1 week afscheid te nemen en wederom een nachtbus in te klauteren. Eindbestemming: Rize, hoofdstad van de theeproductie & op zo’n 200km van de grens met Georgië.

Het zouden platte kilometers zijn, op een viervaksbaan genepen tussen de Zwarte Zee en bergflanken. Onze grootste vrees was echter het weer: karadeniz staat voor veel Turken gelijk aan ‘regen’, zeker in dit seizoen. Maar ons hernieuwd enthousiasme werd niet op de proef gesteld, 3 dagen stralend weer en puur fietsplezier op een grote, maar gelukkig lang niet zo drukke autobaan die ons zonder veel problemen naar een nieuw land leidde.
Er stond ons een cultuurshock te wachten, zoveel was zeker, maar hoe groot die ging zijn konden we toen nog niet bevatten.
Güle güle Türkiye,
გამარჯობა, საქართველო!

DSC02537
Sovjetstyle whoop whoop
Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s